Z okazji roku jubileuszu 70-lecia połączenia Bielska i Białej przygotowaliśmy dla naszych czytelników cykl przybliżający architekturę oraz historię połączonych miast. W każdym tegorocznym numerze przedstawiamy na łamach Kuriera.BB podobne obiekty znajdujące się w dwóch kiedyś odrębnych miastach: Bielsku i Białej. W bieżącym odcinku przedstawiamy historię placówek pocztowych obu miast.

Poczta w Bielsku

Stacja pocztowa w Bielsku działała od roku 1744. Do dziś zachował się budynek w którym poczta funkcjonowała od końca XVIII wieku. Jest to kamienica przy Rynku, oznaczona obecnie numerem 22. To właśnie tutaj zatrzymywały się dyliżanse pocztowe linii Wiedeń - Lwów regularnie kursujące od roku 1775. Budynek posiadał wtedy przejazdową sień, która  prowadziła do obszernych stajni znajdujących się w miejscu dzisiejszej kamienicy przy ul. Wzgórze 5.

Obecny budynek poczty głównej powstał na potrzeby poczty w Bielsku w latach 1897-1898. Wybudowany został w zaledwie 12 miesięcy według projektu Karola Korna. Neorenesansową budowlę projektant wzorował na obiektach z innych miast Cesarstwa Austro-Węgierskiego. Nic więc
dziwnego, że bielska Poczta podobna jest do budynków pocztowych w Wiedniu, słoweńskiej Lubljanie czy Krakowie. Otwarcie miało miejsce 16 października 1898 r. Centralna część budynku ma kształt wieży zwieńczonej charakterystyczną,  podobną do kościelnych,  kopułą z zegarem.
Po obu stronach kopuły dach zdobią ponad dwumetrowej wielkości rzeźby. Rzeźba po lewej przedstawia Jowisza z orłem, zaś po prawej - jak piszą znawcy Bielska – Merkurego z laską wężową. Obie postaci są personifikacją Poczty i Komunikacji. 
Po bliższym przyjrzeniu się figurze po prawej stronie kopuły, uznaliśmy, że należy się zastanowić nad weryfikacją tożsamości tej postaci. Wyraźnie widać, iż jest to kobieta. Czy postacią z figury nie jest więc grecka bogini Iris, której atrybutem jest - podobnie jak Merkurego - kaduceusz, przedstawiany w sztuce jako laska w formie prostego kija z dwoma oplatającymi go wężami? Za tym, iż jest to właśnie Iris przemawiać może też fakt, iż w mitologii greckiej bogini ta jest posłanką bogów – mogła więc dla budowniczych stanowić personifikację Poczty i Komunikacji.
Wracając do poczty. Warto zauważyć, że budynek pełni swą funkcję nieprzerwanie od momentu jego powstania. 

Poczta w Białej 

Poczta miasta położonego na prawym brzegu Białki usytuowana jest przy północnej pierzei placu Wolności, w budynku wybudowanym w roku 1846 i przebudowanym w stylu neorenesansowym w II połowie XIX wieku. Podobnie jak w przypadku Poczty Głównej, placówka pocztowa mieści się tutaj od powstania budynku, obecnie znajduje się tutaj Urząd Pocztowy Bielsko-Biała 2. Oznacza to, że obiekt ten to dziś najdłużej pełniący nieprzerwanie swą funkcję budynek publiczny w naszym mieście. W tym roku mija dokładnie 175 lat od uruchomienia w tym miejscu placówki pocztowej.

Jarosław Zięba