Wynik kiepski, czyli całkiem dobry

16 kwietnia bielszczanie po raz pierwszy w historii miasta wzięli udział w referendum lokalnym. Choć frekwencja sprawia pewien niedosyt, gdyż referendum okazało się niewiążące (zagłosowało 28,45% upoważnionych, a próg wynosił 30%), to można powiedzieć, że mieszkańcy Bielska-Białej zdali egzamin z demokracji lokalnej. W zdecydowanej większości w referendach w ważnych dla społeczności lokalnej sprawach bierze udział kilka lub kilkanaście procent uprawnionych, a tych wiążących jest bardzo mało. Nasza redakcja prześledziła wyniki bielskiego głosowania w podziale na osiedla i obwody głosowania.

Dla wielu mieszkańców Bielska-Białej wynik referendum jest sporym niedosytem, wszak do ważności głosowania zabrakło w skali miasta niespełna dwóch tysięcy głosów. Jeśli jednak bielską frekwencję (28,45%) zderzymy z wynikiem podobnego referendum w sprawie budowy spalarni w Nowym Sączu, które przeprowadzone zostało w 2022 roku, to należy być dumnym. W Nowym Sączu z prawa głosu skorzystało bowiem zaledwie 6,59% uprawnionych mieszkańców. 
Progu nie osiągnięto też w pobliskiej Pszczynie w 2013 roku. W referendum w sprawie likwidacji straży miejskiej wzięło wtedy udział zaledwie 14,46% uprawnionych do głosowania. 

Niedosyt w Wapienicy
Mimo pozytywnego zakończenia dla siebie sprawy spalarni (zapowiedź prezydenta, że wycofa się z inwestycji), niedosyt mogą czuć mieszkańcy Wapienicy. Wielu z nich od pojawienia się pomysłu referendum powtarzało, że głosowanie nie jest dobrym pomysłem, gdyż nie osiągnięty zostanie prób 30% głosujących ze względu na nikłe zainteresowanie w innych częściach miasta. Mimo, iż frekwencja była tu najwyższa w mieście, to – ze względu na mobilizację mieszkańców – można było się spodziewać jeszcze większej. Odsetek głosujących w całej dzielnicy wyniósł 47,56%, a ponad połowa uprawnionych (50,53%) poszła do głosowania tylko w obwodzie zlokalizowanym w Biurze Nadleśnictwa przy ul. Kopytko 13. W najbliższym sąsiedztwie planowanej lokalizacji spalarni – w lokalu przy ulicy Jaskrowej – głosowało 46,59% uprawnionych osób. 
Więcej wapieniczan do urn poszło zarówno w ostatnich wyborach samorządowych (w drugiej turze wyborów prezydenckich w 2018 roku frekwencja w dzielnicy wyniosła 49,48%) jak i w wyborach parlamentarnych 2019 r., gdy frekwencja w całej dzielnicy wyniosła 66,24%, a w lokalu Nadleśnictwa prawie 72%!
Gdyby 16 kwietnia poszło zagłosować w referendum 70% mieszkańców Wapienicy, w skali całego miasta frekwencja przekroczyłaby wymagane 30% i referendum byłoby wiążące.

7 osiedli nad progiem,zaledwie 15% w Białej Wschód
Próg 30% głosujących osiągnięty został w 7 osiedlach. Poza Wapienicą były to Stare Bielsko (39,43%), Osiedle Polskich Skrzydeł (39,34%), Aleksandrowice (33,72%), Kamienica (33,45%) Osiedle Mieszka I (31,05%) i Osiedle Beskidzkie (30,81%). Niewiele do osiągnięcia progu zabrakło w dwóch dzielnicach oddalonych od Wapienicy – w Białej Śródmieściu zagłosowało 28,63% uprawnionych, a w Lipniku - 29,26%.

Na drugim biegunie znalazła się Biała Wschód, gdzie do urn poszło zaledwie 15,37% mieszkańców osiedla. To jedyne miejsce, gdzie zagłosowało poniżej 20% uprawnionych.
Słabą frekwencję odnotowano także w Hałcnowie (21,74%) oraz w osiedlach Bielsko Południe (22,23%) i Dolne Przedmieście (22,92%). 

Spalarnia dzieli miasto
Zdecydowana większość, bo 19 spośród 30 bielskich osiedli,  opowiedziała się przeciwko budowie spalarni. W dziesięciu jednostkach pomocniczych mieszkańcy opowiedzieli się za budową spalarni, a na Dolnym Przedmieściu referendum okazało się nierozstrzygnięte – tyle samo mieszkańców opowiedziało się za i przeciw.
Oczywiście najwięcej przeciwników propozycja forsowana przez władze miasta miała w Wapienicy. W skali dzielnicy przeciw budowie spalarni opowiedziało się 87,26% mieszkańców, jednak w obwodzie nr 13, najbliższym lokalizacji inwestycji, przeciw budowie opowiedziało się aż 94,72% mieszkańców. 
Co ciekawe, przeciw budowie spalarni głosowali także mieszkańcy kilku osiedli na prawym brzegi Białki. Przeciwnicy inwestycji wygrali na Złotych Łanach (50,99% przeciw), w Mikuszowicach Krakowskich (52,24%) i w Białej Wschód (55,34%).
Z kolei na lewym brzegi Białki jedyną dzielnicą, w której większość zyskali zwolennicy spalarni były Komorowice Śląskie (56,14% zwolenników).
Najwięcej zwolenników spalarni było w Lipniku (60,60% za spalarnią) i Hałcnowie (60,16% za spalarnią). Zapewne ma to związek z kampanią prowadzoną przez ZGO, który przekonywał mieszkańców tych dzielnic, że za sprawą spalarni znikną uciążliwości odorowe. 

Jarosław Zięba