We wrześniu tego roku Wydział Ochrony Środowiska i Energii Urzędu Miejskiego w Bielsku-Białej zakończył zbieranie ankiet, w których zapytano mieszkańców o sposób ogrzewania ich domów. Podczas akcji wysłano 19.961 sztuk ankiet. Uzyskano zwrot z 45,8% ankiet. Większość wyników obliczeń w miarę możliwości rozszerzono na całe miasto. 

Z zebranych danych wynika m.in., że według stanu na pierwszą połowę 2020 roku około 43% z zasobu budynków jednorodzinnych zaopatrzonych jest w kotły na paliwa stałe, prawie 39% nie spala żadnych paliw stałych, natomiast pozostałe 19% ma kilka źródeł ogrzewania, w tym również na paliwo stałe jako źródło uzupełniające. Z grupy budynków jednorodzinnych zaopatrzonych na 2020 rok w kotły na paliwa stałe prawie 80% (ponad 6.800) kwalifikowało się do wymiany w latach 2021-2027, z czego 25% (ok. 1.700) do 2021 roku.

A jak wygląda sytuacja, jeśli chodzi o zaawansowanie wymiany kotłów węglowych, a zwłaszcza pieców starego typu czyli tzw. „kopciuchów”? Tutaj odbiorców działań władz miasta można podzielić na dwie grupy. Pierwsza to właściciele domów jednorodzinnych. W ich wypadku w ramach programu ograniczania niskiej emisji (tzw. PONE) w 2021 roku dofinansowano wymianę 450 instalacji. W 2022 roku z programów PONE usuniętych ma zostać kolejnych 425 kotłów. Ponadto poprzez program „Odnawialne źródła energii dla mieszkańców Bielska-Białej” w latach 2021-2022 usuwanych jest około 90 starych kotłów, które zastępowane są pompami ciepła, fotowoltaiką i kolektorami słonecznymi. Liczby te nie uwzględniają wymian „kopciuchów” dokonywanych z pomocą programu „Czyste powietrze” oraz na własną rękę, bez korzystania z dofinansowań. 

Z kolei druga grupa odbiorców to mieszkańcy budynków wielorodzinnych, przede wszystkim wchodzących w zasoby Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej. W 2021 roku w 247 lokalach zlikwidowano 325 pieców węglowych. W 2022 roku planuje się w 250 do 300 lokalach usunąć od 310 do 380 pieców starego typu. Dodatkowo, w przyszłym roku z dofinansowania do przyłączenia do sieci ciepłowniczej skorzystają też 3 wspólnoty mieszkaniowe. W ramach wspomnianych działań w 2022 roku nadal realizowany będzie program podłączania do miejskiej sieci ciepłowniczej budynków wielorodzinnych ZGM wraz z likwidacją źródeł węglowych. W2021 roku do sieci podłączono 8 budynków z ZGM-u, w 2022 roku planuje się podłączyć 20 budynków. Do 2025 roku ZGM planuje przyłączyć w sumie około 100 budynków. 
Warto przypomnieć, że od 1 stycznia 2022 roku zaczną obowiązywać zapisy uchwały antysmogowej Sejmiku Województwa Śląskiego w zakresie zakazu eksploatacji źródeł na paliwa stałe. Regulacje dotyczą kotłów wyprodukowanych w 2006 roku i starszych oraz nieposiadających tabliczki znamionowej. Kontrole z przestrzegania przepisów uchwały będą przeprowadzane na obszarze miasta przez Straż Miejską. Z tytułu niewykonania obowiązków wynikających z uchwały antysmogowej nakładane będą kary finansowe. Grzywna nałożona przez strażnika miejskiego wynosić będzie 20-500 zł, a kara nałożona przez sąd do 5000 zł. W sytuacji, gdy jeden czyn sprawcy wyczerpuje znamiona kilku wykroczeń, grzywna wymierzona przez strażnika w ramach mandatu karnego może wynieść nawet 1000 zł. Ukaranemu co najmniej dwukrotnie za podobne wykroczenia umyślne, który w ciągu dwóch lat od ostatniego ukarania, popełnia ponownie podobne wykroczenie umyślne, można wymierzyć karę aresztu. Kary nie będą nakładane w przypadku zachodzenia okoliczności łagodzących, związanych choćby z trudną sytuacją osobistą czy rodzinną. Jednakże w przypadku, gdy popełniający wykroczenie powołuje się na trudną sytuację materialną, ale w ocenie kontrolującego stanowi to tylko wymówkę (o czym świadczą obiektywne fakty, a kontrolowany nie jest w stanie uwiarygodnić swojej trudnej sytuacji materialnej), na osobę popełniającą wykroczenie nakładany jest mandat karny. W razie odmowy jego przyjęcia kierowany będzie wniosek o ukaranie do sądu, który ma niezbędne narzędzia, aby ustalić rzeczywistą sytuację materialną popełniającego wykroczenie.

Wszystkie informacje na temat programów dofinansowania do wymiany starych pieców, znajdują się na stronie internetowej https://www.miastodobrejenergii.pl Można również skorzystać bezpośrednio z wiedzy pracowników Wydziału Ochrony Środowiska i Energii Urzędu Miejskiego przy Placu Ratuszowym 6, w pokojach nr 510 i 511 na 5. piętrze lub drogą telefoniczną pod numerami(33) 49 71 709i(33) 49 71 517. 

Tomasz Wawak